Chọn mua mật ong như thế nào cho đúng?

Chọn mua mật ong, vì quá nghi ngại về chuyện thật – giả, nhiều người quên một điều quan trọng. Đó là phẩm cấp chất lượng.

Sự khác nhau của các loại mật ong

Các loại mật ong rất khác nhau về phẩm cấp chất lượng. Và hương vị của chúng rất khác nhau tùy thuộc vào nguồn mật hoa. Cùng một nguồn mật hoa, chất lượng mật ong lại phụ thuộc vào độ chín của nó. Mật ong chín là loại mật hoàn thiện, có giá trị dinh dưỡng cao và ngon nhất. 

Chất lượng là điều quan trọng. Nhưng cách tìm kiếm chọn mua mật ong lại đang lạc lối. Nếu bạn nhờ Google tìm kiếm “mật ong rừng”, nó sẽ trả về 413.000 kết quả. Tương tự, sẽ có khoảng 394.000 kết quả cho “mật ong nguyên chất”, 74.700 kết quả cho “mật ong thật”, nhưng chỉ có 10.000 kết quả cho “mật ong chín” mà thôi. Những con số đó nói lên điều gì?

Ý kiến của người trong nghề

Bà Nguyễn Phương Lan, Giám đốc công ty TNHH Zemlya, chủ sở hữu nhãn hiệu mật ong chín Honimore nhận định: Kết quả tìm kiếm của Google những con số trên phản ánh mức độ hoài nghi của người tiêu dùng về chất lượng của mật ong. Cứ nghe nói đến mật ong, người Việt mình sẽ hỏi ngay: Có nguyên chất không? Có thật không? Có pha gì không? Có cho ong ăn đường không? Thật ra, ngoại trừ những loại mật ong không rõ nguồn gốc, mật ong có thương hiệu của các công ty, phân phối trong các siêu thị hay trung tâm mua sắm lớn đều là mật ong thật, có khác nhau thì chỉ là về chất lượng và hương vị mà thôi”.

Các sản phẩm mật ong chín Honimore

Tại sao mật ong rừng được tìm kiếm nhiều?

Mật ong rừng được tìm kiếm nhiều nhất là điều dễ hiểu. Theo logic, “rừng” vừa thật, vừa nguyên chất, vừa không có đường. Thật ra mật ong rừng hay mật ong nuôi đều tốt như nhau, nếu cùng chung một nguồn mật hoa. Chất lượng mật ong khác nhau phụ thuộc nhiều vào thời điểm thu hoạch. Thu hoạch khi mật ong đã chín, chất lượng mới cao nhất. Nhưng ít ai biết đến điều này.

Chất lượng phụ thuộc vào mức độ chín? Để trả lời câu hỏi này, đầu tiên cần hiểu ong làm mật như thế nào.

Hiểu đúng bản chất của mật ong 

Mật ong là chất lỏng sánh, vị ngọt, hương thơm quyến rũ. Nó là kết quả của việc ong hút mật hoa mang về tổ để luyện mà thành mật ong. Quá trình luyện mật gồm 2 bước. Bước thứ nhất là chuyển hóa sucrose (đường mía) thành glucose (đường được dùng để trực tiếp vào máu). Đường glucose là đường cơ thể có thể hấp thụ mà không cần qua hệ tiêu hóa như đường sucrose.

Chọn mua mật ong chín trong siêu thị

Mật ong chín và mật ong non

Để làm việc này, ong thợ hút mật vào rồi lại thổi ra. Mỗi lần như thế, các enzim (men tiêu hóa) trong dạ dày ong trộn với mật. Enzim sẽ “cắt nhỏ” đường sucrose để biến chúng thành đường glucose. Bước thứ hai là làm bay hơi nước. Số mật đã trộn enzim được ong nhả vào các lỗ tổ. Những con ong khác quạt cánh không ngừng để làm khô mật. Hơi nước bay đi, mật đặc dần lại. Mật hoa chuyển đổi thành mật ong diễn ra chậm, dần dần.

Để có mật ong hoàn thiện, ong phải lặp đi lặp lại hai bước trên hàng trăm lần. Đàn ong chỉ dừng luyện mật khi mật đã hoàn thiện. Thuật ngữ chuyên môn gọi loại mật ong hoàn thiện này là mật ong chín. Khi mật chín, ong dùng sáp đậy kín nắp các ngăn tổ chứa mật. Muốn thu hoạch mật ong chín, người nuôi ong phải đợi ong luyện mật. Đó là khi chúng dùng sáp đóng kín nắp tổ. Nếu thu hoạch sớm hơn, mật ong sẽ còn non, tỷ lệ đường sucrose cao, mật ong còn lẫn nhiều nước. Điều này giải thích tại sao mật ong loãng nhanh bị hư. Mật ong loãng là mật còn non. Chất lượng mật ong non thấp Nó nhanh bị lên men, nhanh xuống màu, dễ biến chất.

Công sức con người

Để có mật ong, cả đàn ong phải lao động miệt mài, công phu. Để mật ong đến tay người tiêu dùng, người làm nghề ong  cũng đã phải rất vất vả. 

Mật ong chín Honimore Hoa Rừng Phương Nam

Săn mật ong dã sinh trong rừng

Trong rừng có nhiều loại hoa khác nhau. Nên, mật ong rừng là mật ong đa hoa, rất quý. Người săn mật lang thang trong rừng tìm kiếm các tổ ong dã sinh. Chúng thường ở trong các hốc núi, cành cây cao. Khai thác mật ong rừng khá nguy hiểm. Khi thấy tổ ong, người săn mật sẽ hái ngay, không thể đợi mật chín. Điều này làm mất giá trị của đặc tính đa hoa mà mật ong rừng vốn có.

Nuôi ong lấy mật

Tuy ít nguy hiểm hơn người săn mật nhưng người nuôi ong lại rất vất vả. Họ phải rong ruổi nay đây mai đó, ra Bắc vào Nam. Họ phải liên tục đưa đàn ong đến nơi có mật hoa. Vào những thời điểm không có mật hoa, họ cho ong ăn đường. Đó là thức ăn thay thế cho số mật mà họ đã lấy của ong. Việc cho ong ăn đường chỉ là để giữ quân số đàn ong. Trong thời giannày, người nuôi ong không thu hoạch mật vì không có hiệu quả kinh tế. Khác với việc săn mật, người nuôi ong thể chủ động đợi để thu hoạch mật ong chín. Tuy nhiên, việc này thường hiếm khi xảy ra. Mật ong chín giá thành cao, khó bán. Mùa hoa nở ngắn. Chờ ong làm mật lâu quá sẽ mất số lần thu hoạch, mất sản lượng. Đa số người nuôi thường thu hoạch sớm. Họ muốn tăng số lần quay mật trong một vụ hoa, nhằm tăng sản lượng mật.

Tóm lại, nên chọn mật ong như thế nào?

Mật ong quý nhờ nguồn hoa. Mật ong đa hoa tốt hơn mật đơn hoa. Mật ong chín tốt hơn mật ong non vì nó đã hoàn thiện. Chọn mua mật ong chín đa hoa là sáng suốt nhất. Ngoài ra, chất lượng mật ong nằm ở khâu sản xuất sau thu hoạch. Quá trình chiết rót, đóng chai cần phải tuân thủ các điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm.

Phỏng theo www.baotintuc.vn